جاده ابریشم نوین و وارثانش- بخش دوم (کریدور شمال-جنوب)

توسطAli Karim 4 ماهپیش

پیش تر در مقاله جاده ابریشم آینده و فرزندانش – بخش اول، به تفصیل در مورد تاریخچه جاده ابریشم و اهمیت شکل گیری آن صحبت نمودیم. هدف از نگارش این سری مقالات در ابتدا معرفی ساختار در حال تغییر لجستیک  و زنجیره تامین در دنیای مدرن بود اما بعد از چند ماه اخیر و تنگناهای بوجود آمده از جمله اعلام به خروج برخی از بزرگترین کشتیرانی های جهان از بنادر جنوبی ایران، بر آن شدیم تا از موضوع حاضر علاوه بر رسالت اولیه به منظور فرصتی برای معرفی شاهراه های جایگزین مسیرهای معمول دریایی که در مسائل سیاسی به گل نشسته اند، بهره ببریم.

حال با توجه به سخت تر شدن واردات و صادرات کالاها از طریق بنادر جنوبی از جمله بندر عباس، همچنین کاهش امنیت حمل کالاها بدلیل ورود برخی خطوط کانتینری تازه تاسیس که صرفا در این دوران شکل می گیرند و یا قدرت می یابند، کاهش اقدامات بدنه های نظارتی بین المللی بر ایمنی وسایل حمل و در نهایت و شاید مهمتر از همه افزایش بی رویه کرایه های حمل، شاید وقت آن رسیده تا محدوده ایمن حمل کالاها از طریق مسیرهای معمول و قدیمی حمل کالا را کنار گذاشته و به دنبال راه هایی با ایمنی، سهولت و اطمینان خاطر هرچه بیشتر باشیم. یکی از مهم ترین این مسیرها، کریدور بین المللی حمل شمال به جنوب می باشد که در ادامه به آن می پردازیم.

“کریدور حمل و نقل بین‌المللی شمال – جنوب در ۱۲ سپتامبر ۲۰۰۰ در سن‌پترزبورگ توسط سه کشور ایران، روسیه و هند و به منظور ترویج همکاری های حمل و نقلی بین اعضاء تأسیس شد. این کریدور اقیانوس هند و خلیج‌فارس را از طریق ایران به دریای خزر سپس از طریق روسیه به سن‌پترزبورگ و شمال اروپا متصل می‌کند.” البته در سالهای پس از شکل گیری این توافقنامه، ده کشور دیگر نیز به آن پیوستند که از جمله آنها می توان به ترکیه، اوکراین، بلاروس، عمان و سوریه اشاره نمود.

همانطور که در شکل ذیل مشاهده می شود این مسیر می تواند جوابگوی قسمت مهمی از نیاز های لجستیکی کشورمان را فراهم نماید. طبق شکل ذیل این کریدور از هندوستان (بندر مومبای) و از طریق اقیانوس هند و خلیج فارس به بندر عباس – و در سالهای آینده و اتمام عملیات بندر چابهار به این بندر- متصل می شود و همین امر ایران را به شاهراهه ای تجاری بین شمال، جنوب و حتی غرب اروپا تبدیل می نماید. این مسیر سپس از بندر انزلی و دریای خزر به آذربایجان (بندر باکو) و  در ادامه روسیه می رسد. در روسیه ابتدا آستاراخان و سپس مسکو و سن پترزبورگ را می پیماید. البته بعد از پیوستن بلاروس به این کریدور و شکل گیری یکی از بزرگترین مراکز لجستیکی در شهر مینسک با همکاری شرکت کیسون، مینسک نیز به یکی از مقاصد مهم این کریدور در انتها تبدیل شده است.

کریدور حمل و نقل بین‌المللی شمال – جنوب

این مسیر ۷۲۰۰ کیلومتری به طور تقریبی بین ۲۰ تا ۳۰ روز به طول می انجامد و با تسهیلات گمرکی میان کشورهای عضو مسیری بسیار عالی را در اختیار تجار قرار می دهد که البته بعد از اتمام راه آهن قزوین-رشت-انزلی-آستارا به مراتب کوتاه تر و سریعتر خواهد شد و بعلاوه، می تواند دیگر کشورهای CIS در شرق دریای خزر از جمله ترکمنستان، تاجیکستان، قزاقستان و غیره را نیز در بر بگیرد.

از مهمترین کاربردهای این کریدور در شرایط حاضر می توان به انتقال محمولات شمال اروپا، کشورهای حوزه دریای سیاه، روسیه و کشورهای مستقل این منطقه از جمله بلاروس، آذربایجان، ارمنستان، گرجستان و غیره از/به ایران از یک طرف و اتصال مسکو، سن پترزبورگ و مینسک در انتهای کریدور به اروپای غربی از طریق خط راه آهن چین-اروپا – یک کمربند یک جاده که در مقالات بعد به آن خواهیم پرداخت- از طرف دیگر اشاره نمود. علاوه بر اینکه نباید از هدف اصلی آن، که اتصال شمال به جنوب است نیز غافل ماند.

تسهیلات بوجود آمده در این مسیر بین کشورهای عضو، عدم اتکای صرف در آن بر یک وسیله حمل و استفاده از دریا، جاده و راه آهن در آن، عدم وابستگی بیش از حد به چند گمرک زمینی محدود از جمله جلفا و بازرگان که به ویژه در یخبندان زمستان قسمت اعظمی از عملیات لجستیکی را مختل می نمایند، امکان اتصال به اروپا و حتی چین از طریق خط آهن چین و بلاروس، امکان استفاده از مینسک به عنوان یک هاب تجاری قوی با امکانات به روز، تاثیر پذیری بسیار پایین تر به نسبت دیگر طرق حمل از تحریم ها، همکاری هر چه بیشتر کشورهای عضو، تسهیل فرآیند صدور اسناد، ایمنی هر چه بیشتر محمولات به علت عدم استفاده از هاب هایی مثل جبل علی و در نتیجه پیشگیری از هر گونه اقدامات خصمانه، زمان حمل کمتر، عدم وابستگی به امارات – که در آینده می تواند تاثیر مهمی بر قدرت چانه زنی کشورمان داشته باشد- و بسیاری دلیل دیگر همه و همه انگیزه ای است تا به جای افتادن در دام مسیرهای قدیمی با بهره وری، کارایی و امنیت پایینتر و همچنین سودجویان شرایط تنگنا، روی به راه های اثربخش تر بیاوریم.

نویسنده: علی کریم

Karim@Douraghi.com

دسته بندی ها ::
  اخبار مهم صنعت حمل و نقل بین المللی, تحلیل اقتصادی, لجستیک و زنجیره تامین
این پست به اشتراک گذاشته شد 0 بارها
 000
درباره فروشگاه

 Ali Karim

  (67 مقالات نوشته شده توسط)

Ali Karim

لغو پاسخ

لطفاً ایمیل درگاه پرداخت خود را وارد کنید .